Jezioro Solińskie to największy sztuczny zbiornik wodny w Polsce, rozlewający się na 22 kilometrach kwadratowych u bram Bieszczadów. Powstało w latach 60. XX wieku po wybudowaniu zapory na Sanie i od tamtej pory przyciąga rzesze turystów, którzy nazywają je „bieszczadzkim morzem”. To miejsce łączy w sobie możliwość uprawiania sportów wodnych, podziwiania górskich krajobrazów i odpoczynku w uzdrowiskowej atmosferze Polańczyka.
- spokojna woda idealna do kajakarstwa
- malownicze widoki z zapory
- strefa ciszy dla relaksu
- bogata oferta sportów wodnych
- uzdrowiskowe wody mineralne w Polańczyku
Zapora w Solinie – monumentalne dzieło inżynierii
Wizyta nad Jeziorem Solińskim bez spaceru po koronie zapory byłaby niekompletna. Ta imponująca budowla hydrotechniczna wznosi się na wysokość sięgającą kilkudziesięciu metrów, a tuż przy niej głębokość wody dochodzi do 60 metrów. Spacer po koronie to popularny deptak, z którego rozciągają się widoki na rozległą taflę wody i otaczające ją góry Sanocko-Turczańskie.
Zapora pełni praktyczne funkcje – chroni region przed powodziami i produkuje energię elektryczną w hydroelektrowni. Dla zwiedzających dostępne jest zwiedzanie wnętrza elektrowni, choć odbywa się ono wyłącznie z przewodnikiem, a najważniejsze elementy wyposażenia pozostają niedostępne ze względów bezpieczeństwa. Sam spacer po zaporze jest bezpłatny i dostępny praktycznie o każdej porze dnia.
Jezioro Solińskie ma pojemność 472 miliony metrów sześciennych, co czyni go największym pod względem pojemności zbiornikiem w Polsce. Linia brzegowa przy średnim stanie wody rozciąga się na około 166 kilometrów.
Sporty wodne i aktywny wypoczynek na wodzie
Na całym jeziorze obowiązuje strefa ciszy, co oznacza zakaz używania sprzętu z silnikami spalinowymi. To świetna wiadomość dla miłośników kajakarstwa, windsurfingu i żeglarstwa – woda pozostaje spokojna, a cisza pozwala naprawdę odpocząć od miejskiego zgiełku. Wyjątek od zakazu mają oczywiście WOPR i Policja.
Warunki do pływania są dobre, choć wymagają rozsądku. Tafla wody jest mocno rozczłonkowana licznymi zatokami i kilkoma uroczymi wyspami, a pogoda potrafi być zmienna – wiatr bywa kapryśny, szczególnie w godzinach popołudniowych. Można wypożyczyć kajaki, rowery wodne, łodzie, a nawet żaglówki i jachty. Dla tych, którzy wolą komfort bez wysiłku, z Portu Solina regularnie odpływają statki wycieczkowe, które pokazują najciekawsze zakątki jeziora, zalesione brzegi i pozwalają podziwiać zaporę z perspektywy wody.
Warto pamiętać, że brzegi jeziora bywają strome i kamieniste. Do kąpieli najlepiej wybierać przygotowane kąpieliska z bezpiecznym zejściem do wody – takie znajdują się w głównych miejscowościach nadjezionych.
Polańczyk – uzdrowiskowe serce regionu
Polańczyk to miejscowość z oficjalnym statusem uzdrowiska, położona na wzniesieniach i półwyspach nad jeziorem. Wody mineralne i rozwinięta baza sanatoryjno-hotelowa sprawiają, że wielu turystów przyjeżdża tu na dłuższe pobyty regeneracyjne. Latem Polańczyk tętni życiem – przystanie, punkty widokowe, plaże i promenady przyciągają rodziny z dziećmi i młodsze towarzystwa.
Zimą miejscowość zamienia się w spokojny kurort, gdzie można spacerować po pustych szlakach, korzystać z oferty spa i podziwiać jezioro w zupełnie innej odsłonie. Z Polańczyka rozpoczyna się widokowa, półtorakilometrowa ścieżka turystyczna okrążająca całą miejscowość. Nie sprawia większych trudności, więc sprawdzi się zarówno dla starszych osób, jak i rodzin z małymi dziećmi.
W wodach Jeziora Solińskiego żyją różne gatunki ryb, a największą atrakcją jest pstrąg potokowy, którego przy odrobinie szczęścia i cierpliwości można zobaczyć gołym okiem w czystej wodzie.
Kolej gondolowa – nowa perspektywa na jezioro
Od lipca 2022 roku tuż obok zapory działa kolej gondolowa Polskich Kolei Linowych. Przejazd rozpoczyna się na stacji Plasza i pozwala podziwiać jezioro oraz okoliczne góry z zupełnie innej perspektywy. Atrakcja bardzo szybko zdobyła popularność i w sezonie letnim warto liczyć się z kolejkami.
Widoki z gondoli są spektakularne, szczególnie rano i pod koniec dnia, gdy słońce maluje wodę i lasy w ciepłych barwach. To dobry sposób na urozmaicenie pobytu, zwłaszcza dla tych, którzy nie planują dłuższych pieszych wędrówek po górach.
Solina i okoliczne miejscowości – baza wypadowa w Bieszczady
Solina to miejscowość typowo turystyczna, której mieszkańcy żyją głównie z obsługi przyjezdnych. Szeroko rozwinięta baza noclegowa obejmuje wszystko – od kwater prywatnych przez pensjonaty po hotele. Wokół jeziora na wszystkich brzegach znajdziemy obiekty gastronomiczne i stoiska z pamiątkami.
Miejscowość może służyć jako baza wypadowa w góry, choć wycieczki na połoniny, Tarnicę czy do Doliny Górnego Sanu warto planować jako osobne, pełne dni. Z Soliny i Polańczyka można też wybrać się do okolicznych cerkwi – bieszczadzkie cerkwie, klasztory i cmentarze pokazują wielokulturową historię regionu i są interesującym uzupełnieniem pobytu.
Warta odnotowania jest murowana cerkiew pw. Św. Paraskewi z ikoną Matki Boskiej z Łopienki, która obecnie pełni funkcję kościoła. To przykład charakterystycznej dla Bieszczadów architektury sakralnej.
Jezioro Myczkowskie – mniejszy brat Soliny
Dla tych, którzy szukają spokojniejszych zakątków, ciekawą opcją jest położone nieopodal Jezioro Myczkowskie – mniejszy sztuczny zbiornik, gdzie atmosfera jest bardziej kameralna. Okolica rozwija się prężnie, powstają nowe szlaki spacerowe i rowerowe. Tereny w okolicy zapory w Myczkowcach przypominają popularny deptak soliński.
Warto zwrócić uwagę na gminny szlak „Błękitna Łezka” wokół Jeziora Myczkowskiego, oznaczony kolorem niebieskim. Prowadzi przez atrakcyjne przyrodniczo tereny, w tym przez rezerwat „Koziniec” i pod rezerwatem „Nad Jeziorem Myczkowskim”.
Jezioro Solińskie powstało przez spiętrzenie wód Sanu i niewielkiej rzeki Solinki. Od 1968 roku, czyli od momentu zakończenia budowy zapory, cieszy się coraz większą popularnością wśród turystów z całej Polski.
Dla kogo jest Jezioro Solińskie
To miejsce ma naprawdę szeroką grupę odbiorców. Rodziny z dziećmi znajdą tu bezpieczne plaże, łagodne szlaki spacerowe i mnóstwo atrakcji wodnych. Miłośnicy aktywnego wypoczynku docenią możliwości uprawiania sportów wodnych i bliskość szlaków górskich. Osoby szukające regeneracji wybiorą uzdrowiskowy Polańczyk z bazą sanatoryjną i spa.
Jezioro sprawdzi się też jako baza dla tych, którzy chcą połączyć odpoczynek nad wodą z wędrówkami po Bieszczadach. Warto jednak pamiętać, że w szczycie sezonu letniego najpopularniejsze miejscowości potrafią być naprawdę zatłoczone. Kto szuka ciszy, powinien rozważyć przyjazd w czerwcu, we wrześniu lub zimą.
Praktyczne informacje – dojazd, ceny, godziny
Dojazd do Soliny i Polańczyka jest stosunkowo prosty. Samochodem z Rzeszowa to około 120 kilometrów, z Krakowa około 250 kilometrów. Drogi są dobrze oznakowane, choć w sezonie letnim trzeba liczyć się z większym ruchem, szczególnie w weekendy.
Spacer po koronie zapory jest bezpłatny i dostępny cały rok. Zwiedzanie wnętrza elektrowni odbywa się z przewodnikiem – warto wcześniej sprawdzić aktualne godziny i dostępność. Przejazd kolejką gondolową to koszt kilkudziesięciu złotych za osobę (ceny mogą się różnić w zależności od sezonu). Rejsy statkiem po jeziorze kosztują od 30 do 60 złotych, w zależności od długości trasy.
Wypożyczenie kajaka to wydatek rzędu 30-50 złotych za godzinę, roweru wodnego podobnie. Ceny noclegów są bardzo zróżnicowane – od 50 złotych za osobę w kwaterze prywatnej po kilkaset złotych za pokój w hotelu czy pensjonacie.
Na samo jezioro i okolicę warto zarezerwować co najmniej 2-3 dni. To pozwoli spokojnie zwiedzić zaporę, wybrać się na rejs statkiem, przejść kilka szlaków widokowych i w pełni poczuć atmosferę tego miejsca. Jeśli w planach są również wypady w głąb Bieszczadów, warto zostać tydzień lub dłużej.